Er is de afgelopen jaren veel te doen geweest rond kosteloos onderwijs. Het Ministerie van Onderwijs probeert de kosten voor ouders zo laag mogelijk te houden door scholen aan te zetten om kostenbesparend te werken. Scholen hebben deze maatregel niet altijd met even veel zin aanvaard. Dat precies de steinerscholen, die zich door de jaren heen hebben geprofileerd als eigenzinnig (afwijkende eindtermen, …) maar ook tegendraads, de maatregel van het ministerie niet zomaar aanvaarden, blijkt maar weer eens uit de manier waarop ze invulling geven aan ‘kosteloos onderwijs’. Ik neem als voorbeeld de Gentse steinerschool De Teunisbloem, omdat in het meest recente inspectieverslag van die school expliciet verwezen wordt naar kosteloos onderwijs. Uit dat opvolgingsverslag blijkt bijvoorbeeld dat onderwijsinspectie erin haar beoordeling van uitgaat dat de school de kosteloze toegang tot de school voor elk kind waarborgt.¹ Dit klopt niet. De school collecteert nog steeds ouderbijdragen, maar wel op een andere manier. Ook wordt aan ouders nog steeds de boodschap gegeven dat betalen noodzakelijk is, omdat de subsidieregeling niet toereikend is. Ik kan daarvoor twee bronnen aanhalen.

In een weblog van 6 januari 2010 over de zoektocht naar een geschikte school in Gent en de reacties daarop beschrijft de auteur van het bericht dat tijdens een door de school ingericht infomoment werd duidelijk gemaakt dat ouders per maand 50 euro betalen voor een verplicht lidmaatschap van de oudervereniging.

Ik kan er nog mee leven dat ouders ondanks de wetgeving op gratis onderwijs verplicht worden om minsten 50 euro per maand ‘ouderbijdrage‘ te betalen (lidgeld voor de oudervereniging, maar lidmaatschap daarvan is verplicht). (…)  …in het reglement dat we meegekregen hebben staat dat over de ouderbijdragen letterlijk zo: “alle ouders (en/of diegenen die dagelijks verantwoordelijk zijn voor de ingeschreven kinderen) zijn automatisch toegetreden lid van de vereniging;” (…) “de leden van de oudervereniging betalen bij voorkeur maandelijks via een doorlopende opdracht lidgeld; dit wordt de ouderbijdrage genoemd. ” En verderop in het reglement: ” Aan alle ouders wordt, rekening houdend met eigen mogelijkheden, gevraagd om: – vrijblijvend, een ouderbijdrage te betalen volgens draagkracht en in overleg met de verantwoordelijken voor de ouderbijdragen.”

In verband met negatief refereren naar de subsidieregeling van de Vlaamse regering stond (klik hier) tot enkele dagen na het verschijnen van mijn bericht ‘Financiële ouderbijdrage 1‘ op de website van De Teunisbloem het volgende te lezen.

De subsidies die de school krijgt van de overheid zijn ontoereikend om de vele noden te lenigen. Daarom wordt aan de ouders een ouderbijdrage gevraagd. Dit is een vrijwillige schenking aan de oudervereniging. Bij het begin van het schooljaar wordt aan alle ouders gevraagd welk bedrag zij maandelijks zullen bijdragen. Bij de penningmeester-ouderbijdragen kan je terecht met al je vragen hierover.

Op de website stond (klik hier)  een bericht waaruit kan worden afgeleid dat ouders per definitie lid worden van de vzw die dienst doet als oudervereniging, zoals in het hierboven aangehaalde blogbericht al wordt gesteld.

De ouders van de school zijn verenigd in de ‘Oudergroep van de Gentse Steinerschool de Teunisbloem’, een vzw die opgericht werd op 28 maart 1991.
Het belangrijkste punt uit de statuten van deze vzw is ongetwijfeld : ‘De vereniging heeft tot doel voor alle mogelijke steun aan de Gentse Steinerschool de Teunisbloem te zorgen.

Ondanks de aan Onderwijsinspectie voorgelegde documenten blijkt dat de Gentse steinerschool ‘De Teunisbloem’ nog steeds ouderbijdragen int op, om het voorzichtig uit te drukken, een manier die ouders niet of weinig vrijheid geeft om al dan niet bij te dragen. Een overzicht van teksten op schoolwebsites waaruit blijkt hoe ook andere steinerscholen creatief omgaan met het gegeven ‘vrijwillige ouderbijdrage’ vind je hier.

Maar het gaat verder dan op creatieve wijze geld ronselen. (Ter bescherming van de bron zijn tekstgedeelten verwijderd en/of aangepast [vet] op 13/09/2010) Ouderbijdragen worden soms rechtstreeks via rekeningen van personeel geïnd. Wie er een opmerking over maakt, weet wat hem te wachten staat. Bijvoorbeeld intimidatie of het bemoeilijken van de werkrelaties en meer van dat ‘fraais’.

Noten:

1) Pagina 4 (pdf) van het opvolgingsverslag Vrije Rudolf  Steinerschool ‘de Teunisbloem’ Gent, Referentie 0607/3/021